Νίκος Γαβριήλ Πεντζίκης, Θνητά Όνειρα

 

Νίκος Γαβριήλ Πεντζίκης, Θνητά Όνειρα – Καθημερινά πρόσωπα του κειμένου

(Στο: Νίκος Γαβριήλ Πεντζίκης, Σημειώσεις εκατό ημερών, εκδόσεις Παρατηρητής, Θεσσαλονίκη 1988, σελ. 84).

Νίκος Γαβριήλ Πεντζίκης, Οι Άγιοι του Νέου Μαρτυρολογίου

 

Νίκος Γαβριήλ Πεντζίκης, Οι Άγιοι του Νέου Μαρτυρολογίου (στο: Σημειώσεις εκατό ημερών, εκδόσεις Παρατηρητής, Θεσσαλονίκη 1988, σελ. 6).

Ένας χρόνος χωρίς τον Χρήστο Γιανναρά (1935-2024) - «Βεβαιότητα ζεστασιάς» - Του Αντώνη Παπαβασιλείου

Παρατηρώ το πλοίο να βγαίνει από το λιμάνι, αθόρυβος πλους. Διαβάζω γραπτά φίλων για τον Χρήστο Γιανναρά, ένα έτος μετά τον θάνατό του. Σκέφτομαι να κρατήσω σημειώσεις αλλά οι λέξεις στριμώχνονται πεισματικά. Τρία σημεία. 

α. Η γλώσσα του. Γλεντούσε τα Ελληνικά γιατί κάτεχε το βασικό προαπαιτούμενο του μαθητή: Την ικανότητα να εκπλήσσεται. Κι αυτός με την σειρά του μας οδηγούσε σε μια μακρόσυρτη των εκπλήξεων χορογραφία· από μέτοχο της Ελληνικής, με ευαισθησία σπάνια. 

β. Η θεολογική του σκευή. Πάλιν και πολλάκις η Εκκλησία για αυτόν ήταν Γιορτή. Ανάσταση. Διάβαζες το Ευαγγέλιο ξανά. Άκουγες τα πριν σιωπηλά. Τις οδύνες, τις πίκρες, την τραχύτητα του αιώνος τούτου, δεν τα ωραιοποιούσες μέσα από τα γραπτά του. Τα συλλάβιζες, απαραίτητα βότσαλα της παραλίας, ένα «αλφαβητάρι πίστεως». 

γ. Η τρυφερή ματιά του στα πράγματα, στην κτίση. Στο βλέμμα του έβλεπες. Λαμπύριζε η ζωή και καλούσε να δεις, να παίξεις μαζί της. Να συλλειτουργήσεις. Το πλοίο δεν φαίνεται πια. Ο πόντος αδειανός. Κι όμως μια «βεβαιότητα ζεστασιάς» σε περιβάλλει, «κρατερή αγκάλη».

Αντώνης Παπαβασιλείου

[πηγή]

Ένας χρόνος χωρίς τον Χρήστο Γιανναρά (1935-2024) - Αντί μνημοσύνου

 

Χρήστος Γιανναράς (1935-2024) / φωτογραφία: Βασίλης Δ. Γόνης

[Δημοσιεύθηκε στο ηλεκτρονικό περιοδικό Φρέαρ στις 24 Αυγούστου 2025]

Η απώλεια του Χρήστου Γιανναρά είναι οπωσδήποτε ανεξάλειπτη, όπως, τω όντι, συμβαίνει με κάθε ανθρώπινη απώλεια. Αντί μνημοσύνου θα ήθελα να αναφερθώ σε δυο στιγμιότυπα από τη σύντομη γνωριμία μας το 2004 στο πλαίσιο του επιτυχημένου συνεδρίου «Εξουσία και διακονία στην Εκκλησία», που διοργάνωσε ο Παγκρήτιος Σύνδεσμος Θεολόγων στο Ηράκλειο Κρήτης. Τυχαίνει λοιπόν να καθόμαστε δίπλα δίπλα κατά την απογευματινή συνεδρία της δεύτερης μέρας του συνεδρίου. Στη διαδικασία των ερωτήσεων ένας εκ των συνέδρων μακρηγορεί – όπως συχνά συμβαίνει στα συνέδρια με την ανοχή του Προεδρείου – ασύστολα, αδολεσχεί σχεδόν σαδιστικά. Γυρίζει αίφνης ο Γιανναράς προς το μέρος μου και με μια απόγνωση στο βλέμμα μου λέει: «Την ερώτηση επιτέλους! Την ερώτηση! Αμάν πια με τις τοποθετήσεις! Που είναι η ερώτηση;».

Στο τέλος των εργασιών του συνεδρίου είχε προγραμματιστεί μια επίσκεψη των συνέδρων στην Ιερά Μονή Αγκαράθου. Σε κάποια φάση της επισκέψεως βγαίνω έξω από το αρχονταρίκι και βλέπω τον Γιανναρά να καπνίζει. Ήταν η εποχή που κι εγώ ακόμα κάπνιζα, ωστόσο δεν μπόρεσα να αποκρύψω την έκπληξη μου. Ο Γιανναράς φυσικά το κατάλαβε γυρίζει προς εμένα και έχοντας ένα βαθύ, σπινθηροβόλο και διαπεραστικό βλέμμα μου λέει το αμίμητο: «Προς τι η έκπληξη σας, αγαπητέ μου; Δεν καπνίζω! Ασκώ τα πάθη μου!».

Απείρανθος, 24 Αυγούστου 2025

Γ. Μ. Βαρδαβάς

https://frear.gr/?p=37453

***

Αναδημοσιεύθηκε στην εφημερίδα "ΧΡΟΝΙΚΑ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ", αρ. φυλ. 1132 / 29 Αυγούστου 2025, σελ. 28.

Ένας χρόνος χωρίς τον Χρήστο Γιανναρά (1935-2024)

(...) Δὲν γίνεται ἡ ζωὴ νὰ εἶναι διάρκεια εὐτυχίας. Μέτρα πληρωματικῆς χαρᾶς μᾶς χαρίζονται, ἀκριβοπληρωμένα μὲ πόνο καὶ φευγαλέα, ἐφήμερα. Ὅλο τὸ ὑπόλοιπο ἀποτυχία καὶ δίψα. (...) 

Χρῆστος Γιανναρᾶς (1935-2024), Τὰ καθ' ἑαυτὸν, ἐκδόσεις Ἴκαρος, δ' ἔκδοση, Ἀθήνα 2005, σελ. 103.

***

Δείτε και: 

• Χρήστος Γιανναράς (1935-2024)
• Χρήστος Γιανναράς (1935-2024) - Γράφει ο Δημήτρης Αγγελής
• ΑΦΙΕΡΩΜΑ ΣΤΟΝ ΧΡΗΣΤΟ ΓΙΑΝΝΑΡΑ ΑΠΟ ΤΑ "ΧΡΟΝΙΚΑ ΔΥΤΙΚΗΣ ΜΑΚΕΔΟΝΙΑΣ"
• Χρήστος Γιανναράς (1935-2024) - Γράφει ο Ανδρέας  Βιτούλας
• Για τον Χρήστο Γιανναρά - Γράφει ο Αντώνης Παπαβασιλείου

***

Αναρτήσεις σχετικές με το Χρήστο Γιανναρά στο ιστολόγιο μας, εδώ.