Το κρητικό τραγούδι για τον άγιο Ματθαίο (Μαθιό) τον εκ Γερακαρίου (18 Αυγούστου, † 1700)

Ρίμα σύγχρονου Κρητικού λαϊκού στιχουργού (ριμαδόρου) για τον άγιο νεομάρτυρα Ματθαίο από το Γερακάρι, που μαρτύρησε στην πόλη του Ρεθύμνου το Μάρτιο του 1700, προδομένος από τη σύζυγό του Αϊσέ.

Η ιστορία του περιλαμβάνεται στο βιβλίο "Έγγραφα Ιεροδικείου Ρεθύμνου", έκδοση της Δημόσιας Κεντρικής Βιβλιοθήκης Ρεθύμνου, ενώ εκτενές αφιέρωμα σ' αυτόν δημοσιεύεται στο Ημερολόγιο 2019 της Ιεράς Μητροπόλεως Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου (βλ. εδώ).

Για την αντιγραφή, Θ. Ι. Ρηγινιώτης.

Η εικόνα που δημοσιεύεται είναι έργο του αγιογράφου Μανώλη Ρουκούδη, από το Φουρφουρά Αμαρίου, και προσφέρθηκε ως δώρο στην Παγκρήτιο Ένωση Μελβούρνης το 2018 από το Λαογραφικό Όμιλο Τζανιδάκη (Ρέθυμνο).

Και τα βουνά ας ραΐσουνε κι οι πέτρες ας θρηνούνε

και τα πουλιά στ’ ανάπλαγα για το Μαθιό να πούνε.

Και τα κοπέλια ας μάθουνε κι οι γι-άντρες ας τ’ ακούσου,

πως εορτάζουσί ντονε τσι δεκοχτώ τ’ Αυγούστου.

Το χίλια εφτακόσϊα, πρώτη του Μάρτη μπαίνει,

όντε ντον έσφαξ’ η Τουρκιά η σκυλογαβγισμένη,

γιατί τον εκατάδωκεν η μαύρη [1] ντου γυναίκα

και πέντε τον αρπάξασι κι εσέρνα’ ντονε δέκα!

Σαν έφταξεν εις του καντή, θάνατο δε φοβάται,

μόνο του λέει αντρίστικα πως Χρισθιανός λογάται.

Κι εκείνος βγάνει απόφαση: «Κόψετε το λαιμό ντου,

γιατί τον είδεν η Αϊσέ να κάνει το σταυρό ντου!

Τούρκο τον εθαρρούσαμε γ-και Χρισθιανός εφάνη

και να πομείνει αζωντανός δεν το ’πε ντο Κοράνι!».

Μα κείνος βγαίνει ολόχαρος σαν τον αετό στα ύψη

και Τούρκος δεν τον έκαμε την κεφαλή να σκύψει.

Σ’ ένα μ-παλάτι ολόχρυσο τον έβαλες, Χριστέ μου,

το σέβας του Γερακαριού, το φέγγος του Ρεθέμνου.

Βλέπε την, άγιε του Θεού, τη Γης την οικουμένη,

κι ούλοι που σε σκοτώσανε να ’ναι συχωρεμένοι.

Κι όποιοι θα σ’ εορτάζουνε, σ’ ό,τι καιρούς και χρόνους,

φέρνε τσι στην παράδεισο κι εις του Χριστού τσι θρόνους…

__________________________________________

[1]. μαύρη: ταλαίπωρη

Ο ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΝΕΡΓΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ ΡΕΘΥΜΝΟΥ «ΣΥΝΠΟΛΙΣ» ΕΟΡΤΑΖΕΙ ΤΟΝ ΠΡΟΣΤΑΤΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟ ΝΕΟΜΑΡΤΥΡΑ ΜΑΤΘΑΙΟ (ΜΑΘΙΟ)

πηγή: ΙΕΡΑ ΜΗΤΡΟΠΟΛΙΣ ΡΕΘΥΜΝΗΣ ΚΑΙ ΑΥΛΟΠΟΤΑΜΟΥ

Ο ΣΥΛΛΟΓΟΣ ΕΝΕΡΓΩΝ ΠΟΛΙΤΩΝ ΡΕΘΥΜΝΟΥ «ΣΥΝΠΟΛΙΣ» ΕΟΡΤΑΖΕΙ ΤΟΝ ΠΡΟΣΤΑΤΗ ΤΟΥ ΑΓΙΟ ΝΕΟΜΑΡΤΥΡΑ ΜΑΤΘΑΙΟ (ΜΑΘΙΟ)

Την Κυριακή 18 Αυγούστου 2019, ημέρα μνήμης του Αγίου Νεομάρτυρος Ματθαίου (Μαθιού), του εκ Γερακαρίου Αμαρίου και εν Ρεθύμνη μαρτυρήσαντος, ο Σύλλογος Ενεργών Πολιτών Ρεθύμνου «ΣΥΝΠΟΛΙΣ» εορτάζει τον Προστάτη Άγιό του με Ιερές Ακολουθίες, σύμφωνα με το πρόγραμμα που ακολουθεί:

• Σάββατο 17 Αυγούστου 2019 και ώρα 7.00 μ.μ.: Ο Εσπερινός μετά Αρτοκλασίας στον Ιερό Ναό του Αγίου, στη γενέτειρά του στο Γερακάρι.

• Κυριακή 18 Αυγούστου 2019 και ώρα 7.00 π.μ.: Ο Όρθρος και η Θεία Λειτουργία μετά Αρκτοκλασίας, στον Ιερό Ναό Κυρίας των Αγγέλων της πόλεως Ρεθύμνης (Μικρή Παναγία), με τη συμμετοχή του Λαογραφικού Ομίλου Τζανιδάκη. Για τον Άγιο θα ομιλήσει ο ελλογιμ. κ. Θεόδωρος Ρηγινιώτης, Θεολόγος Καθηγητής.

Προσκαλούνται οι φιλάγιοι άνθρωποι του τόπου μας να συνεορτάσομε τον Άγιο Νεομάρτυρα Ματθαίο, που και αυτός ανήκει στην χορεία των Αγίων της Τοπικής μας Εκκλησίας.

Το Διοικητικό Συμβούλιο του «ΣΥΝΠΟΛΙΣ»

Ο άγιος Ματθαίος Ρεθύμνου και ο Κρυπτοχριστιανισμός στην Κρήτη

πηγή: ΕΥΧΗ

Του Θ. Ι. Ρηγινιώτη, θεολόγου

[Το παρόν είναι απόσπασμα εκτενέστερης μελέτης, με επιμέλεια του γράφοντος, η οποία περιλαμβάνεται στο Ημερολόγιο 2019 της Ιεράς Μητροπόλεως Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου, το οποίο μπορείτε να διαβάσετε εδώ].

Ο χριστιανισμός είναι Εκκλησία μαρτύρων και δεν υπάρχει εποχή χωρίς μάρτυρες, διότι ο Εχθρός του ανθρώπου (ο διάβολος) δεν παύει στιγμή να πιέζει τους φίλους του αληθινού Θεού, τους υιούς του φωτός, ν’ αρνηθούν την πίστη τους και να πέσουν στα νύχια του. Το τέλος του 19ου αιώνα και ο 20ός αιώνας λαμπρύνονται με το αίμα εκατομμυρίων μαρτύρων, αρχίζοντας από τους 222 Κινέζους αγίους νεομάρτυρες του Πεκίνου (Ιούνιος 1900) και συνυπολογίζοντας τα πλήθη των Ελλήνων ορθοδόξων που βασανίστηκαν και θανατώθηκαν ποικιλοτρόπως (αλλά δεν τούρκεψαν) στον Πόντο, την Καππαδοκία και τα μικρασιατικά παράλια, τις εκατοντάδες χιλιάδες Σέρβους που κατεσφάγησαν από τους Ουστάσι κατά το Β΄ Παγκόσμιο Πόλεμο (αλλά δεν εκλατινίστηκαν) και τους αναρίθμητους ορθοδόξους μάρτυρες που θυσιάστηκαν ως χριστιανοί στα διάφορα αθεϊστικά καθεστώτα, όπου γης, καθώς και στα φασιστικά καθεστώτα και τις κατεχόμενες από τους ναζί χώρες (όπως οι άγιοι ορθόδοξοι μάρτυρες των Παρισίων, 20 Ιουλίου, o άγιος Γρηγόριος Περάντζε του Άουσβιτς, 6 Δεκεμβρίου, ο άγιος Αλέξανδρος Σμορέλ – 13 Ιουλίου – στη ναζιστική Γερμανία κ.ά.).

Ο 21ος αιώνας εξάλλου είναι ήδη αιώνας πολλών μαρτύρων, που σφαγιάζονται, αλλά δεν αρνούνται το Χριστό, στην Ασία (ιδίως στη Συρία) και την Αφρική (Β. Αφρική, Νιγηρία, Κένυα κ.α.) κάτω από τη σπάθη του τζιχαντισμού. Οι μάρτυρες αυτοί είναι είτε ορθόδοξοι, είτε Κόπτες και Σύριοι «αντιχαλκηδόνιοι» χριστιανοί (δηλ. απόγονοι των αρχαίων μονοφυσιτών, που έχουν σχηματίσει στην Αίγυπτο, τη Συρία κ.α. συμπαγείς χριστιανικές κοινότητες εκατομμυρίων χριστιανών ήδη από τον 5ο αιώνα μ.Χ.), είτε άλλοι, ενώ υπάρχουν και μεμονωμένα μαρτύρια, όπως του ιεραποστόλου π. Δανιήλ Συσόεφ στη Μόσχα στις 19 Νοεμβρίου 2009.

Πόσοι από όλους αυτούς είναι άγιοι, ο Θεός το ξέρει. Ορισμένοι ήδη έχουν επισημανθεί από την Αγία μας Εκκλησία και η αγιότητά τους έχει διακηρυχθεί.

Αλλά και στις δικές μας «ειρηνικές» κοινωνίες, καθημερινά ζούμε το «μαρτύριο της συνειδήσεως»: τους χριστιανούς, όταν όντως προσπαθούν να εφαρμόσουν την εντολή του Χριστού, δεν τους καίνε ζωντανούς, δεν τους αποκεφαλίζουν, ακόμη δεν τους απολύουν από την εργασία τους (σε δυτικές χώρες παρατηρείται και αυτό), αλλά τους υποτιμούν, τους χλευάζουν, τους εκβιάζουν ψυχικά, τους θέτουν στο περιθώριο ως «ιδιόρρυθμους», αντί να τους υψώσουν ως παραδείγματα προς μίμησιν για να πάψει η κοινωνία όλων των χωρών να μετατρέπεται ολοένα και περισσότερο σε κόλαση. Ποιοι τα πράττουν αυτά; Οι πολλοί, είτε επιθετικοί αθεϊστές, είτε επίσης «χριστιανοί», αλλά υποκριτές – «χριστιανοί», επαναπαυμένοι στην ψευδαίσθηση ότι οι ίδιοι είναι δίκαιοι και πως, όποιος λαμβάνει σοβαρά υπόψιν την εντολή για αγάπη στους εχθρούς και όποιος νηστεύει, εξομολογείται, εκκλησιάζεται, δεν κλέβει, δεν μοιχεύει, δεν εξαπατά κ.τ.λ., είναι ακατάλληλος για την εκτίμησή τους.

Έτσι είναι, αδελφοί μου χριστιανοί. Όπως επισημαίνει ένας σύγχρονος ορθόδοξος ιερέας: «Κάθε άγιος, όταν είναι ζωντανός, βρίσκεται πάντα επι-κηρυγμένος, διότι ως αληθινός και τίμιος είναι πάντα απρόβλεπτος και μία ωρολογιακή βόμβα για τα ανθρώπινα στεγανά καθεστώτα (βλ. άγιο Αθανάσιο, άγιο Νεκτάριο, άγιο Γαβριήλ εκ Γεωργίας κ.ά.). Μετά θάνατον όμως καθίσταται εξ αντιθέτου ανα-κηρυγμένος, αφού ως νεκρός είναι ακίνδυνος και ασφαλής για την ψευτιά αυτού του κόσμου.

Κάθε Χριστιανός λοιπόν, ως μιμητής του ίδιου του αντιλεγόμενου Χριστού (Λουκ. β΄ 34), πρέπει πάντα να είναι και ετούτος αντιλεγόμενος, μη προσδιορίσιμος σε ανθρώπινα καλούπια, κατηγορίες και ομοιομορφίες, και να μην τον συλλαμβάνει κανένας πουθενά, ως αεικίνητο μέσα στην θεϊκή απέραντη αλήθεια, πράγμα το οποίο θα τον καθιστά πάντα απρόβλεπτο και επικίνδυνο, λαμβάνοντας μοιραίως τον δρόμο της απόρριψης και της αποδοκιμασίας» (π. Διονύσιος Ταμπάκης, άρθρο «Μπήκες στα συρταράκια σου;», στο Διαδίκτυο).